Συντάκτης: apapadopoulou

Η αγάπη, αναμφίβολα, όντας αναπόσπαστο κομμάτι της ανθρώπινης φύσης, καθορίζει μια ιδιαίτερη συναισθηματική κατάσταση, η οποία, ωστόσο, στις μέρες μας τίθεται συχνά στον δημόσιο διάλογο ως προβληματική.

Είναι γεγονός πως οι ταχείς ρυθμοί της σύγχρονης ζωής έχουν, αδιαμφισβήτητα, κλονίσει την εκδήλωση των συναισθημάτων αγάπης, περιορίζοντας το άτομο εντός ενός συγκεκριμένου πλαισίου έκφρασης. Ως απόρροια αυτού, ο σύγχρονος άνθρωπος παραλείπει τη δόμηση και καλλιέργεια σχέσεων αγάπης, εστιάζοντας στη μονότονη και φορτική καθημερινότητα. Παράλληλα, παρατηρείται συχνά το φαινόμενο της καταλυτικής επίδρασης που ασκούν τα κοινωνικά δίκτυα στη γενικότερη εκδήλωση του συναισθηματικού κόσμου του ατόμου, γεγονός που υποβαθμίζει την έννοια της ανιδιοτέλειας. Με άλλα λόγια, τα άτομα αποφεύγουν να αγαπήσουν ή να ερωτευτούν, καθώς κάτι τέτοιο δε συνάδει με τα πρότυπα της σύγχρονης πραγματικότητας. Συνεπώς, η αγάπη ολοένα και περισσότερο κλονίζεται, δημιουργώντας ένα σημαντικό κενό σε νέους αλλά και σε μεγάλους.

Σοφία Λιούγκα

Στη σημερινή εποχή οι έφηβοι εκδηλώνουν με τρόπο προβληματικό τα συναισθήματα αγάπης που νιώθουν για ένα άτομο. Πίσω από αυτήν την αδυναμία έκφρασης των αντίστοιχων αισθημάτων κρύβονται ποικίλοι λόγοι που συμβάλλουν αρνητικά στον ψυχικό και πνευματικό κόσμο του ανθρώπου.

Ειδικότερα, καθώς οι ανθρώπινες σχέσεις χαρακτηρίζονται επιφανειακές, υπάρχει έλλειψη εμπιστοσύνης μεταξύ των νέων, οι οποίοι πολλές φορές εγκλωβίζουν τον εαυτό τους σε ένα κλίμα αρνητικών σκέψεων ως προς τις προθέσεις και τα συναισθήματα των συνομηλίκων τους. Παράλληλα, οι νέοι διανύοντας ίσως την πιο δύσκολη και απαιτητική περίοδο της ζωής τους, την εφηβεία, καταβάλλονται από διάφορα συναισθήματα όπως είναι για παράδειγμα το συναίσθημα της αγάπης και του έρωτα. Οι νέοι έχουν συχνά την τάση να εκφράζουν τα συναισθήματά τους εντονότερα, με μία δόση υπερβολής. Ένας έφηβος νιώθει συχνά την ανάγκη να ερωτευθεί όχι επειδή ο ίδιος το νιώθει αλλά λόγω των κοινωνικών συμβάσεων που του το «επιβάλλουν». Στον ψυχικό του κόσμο καθοριστικό ρόλο διαδραματίζει το αίσθημα του «ανήκειν» σε ένα σύνολο, γεγονός που τον εξωθεί στην προβολή μιας εικόνας του εαυτού του που δεν αντιστοιχεί στην πραγματικότητα. Ομοίως, ο νέος, o οποίος επηρεάζεται από τον κοινωνικό του περίγυρο, αφομοιώνοντας άκριτα πολλά χαρακτηριστικά, θέλει να ενισχύσει τις φιλίες του και να συνάψει σχέσεις με τους υπόλοιπους συνομηλίκους του χωρίς όμως να υπάρχει ουσιαστικός και ωφέλιμος σκοπός.

Συμπερασματικά, η φιλία, η αγάπη και ο έρωτας δεν θα καλύψουν ποτέ κανένα ψυχικό ή πνευματικό κενό του εφήβου εάν τα νιώθει από ανάγκη και όχι από προσωπική επιθυμία. Αυτό οφείλουν να αντιληφθούν όλοι οι άνθρωποι ανεξαρτήτως ηλικίας και να το αποδεχτούν, καθώς οι πλασματικές φιλίες και οι φαινομενικοί έρωτες εκδηλώνουν τις αρνητικές επιπτώσεις τους στο μέλλον, αλλά όταν αυτές εμφανιστούν, ήδη είναι πολύ αργά πια και ο ψυχικός κόσμος του νέου έχει συθέμελα κλονιστεί.

Γιωργής Περράκης-Σαρκισιάν

Με αφορμή τη συζήτηση στην τάξη με επίκεντρο την εφηβεία και τα όρια που πρέπει να τίθενται από τους γονείς, καθώς και τα όρια που χρειάζονται στα ήδη υπάρχοντα όρια ώστε να αποφευχθεί η υπερβολή στα μέτρα, συντάσσεται αυτό το άρθρο, φωτίζοντας τους λόγους για τους οποίους η επιβολή ορίων στους εφήβους είναι απαραίτητη.

Συνηθίζουμε να ακούμε και να διαβάζουμε συστηματικά για την εφηβεία, αναγάγοντάς την συχνά σε μείζον ζήτημα, όπου η κοινωνία και κυρίως η οικογένεια και το σχολείο θα πρέπει να συμπαραστέκονται στους εφήβους, για να κυλίσουν αυτά τα σημαντικά -αλλά και ταυτόχρονα δύσκολα- χρόνια όσο πιο ομαλά γίνεται. Όμως, μας διαφεύγει η έννοια «εφηβεία», αγνοώντας σε βάθος την πραγματική της σημασία. Τι να σημαίνει άραγε «εφηβεία»;

Σύμφωνα με τους μελετητές, η «εφηβεία» είναι συνήθως μία περίοδος τεσσάρων περίπου χρόνων πριν την ενηλικίωση του ατόμου. Σε αυτό το διάστημα παρατηρούνται σημαντικές αλλαγές στον έφηβο και συγκεκριμένα στον σωματικό, ψυχοσυναισθηματικό και πνευματικό τομέα. Καθώς ο έφηβος βρίσκεται κοντά στην ενηλικίωση, είναι σημαντική και καθοριστική η ύπαρξη ορίων από τους γονείς για να είναι έτοιμος να ενταχθεί στην κοινωνία. Τα όρια βοηθούν τον έφηβο -μέσα από τον σαφή προσδιορισμό αυτών- να είναι ασφαλής και προσγειωμένος στη ζωή του. Είναι απαραίτητο να κατανοήσει πως τα δικαιώματα δεν είναι απεριόριστα, αλλά σταματούν εκεί που αρχίζει η καταπάτηση ή παραβίαση των δικαιωμάτων του άλλου.

Μέσα από τα όρια, ο έφηβος μαθαίνει να σέβεται, να είναι πειθαρχημένος και να συνεργάζεται λειτουργώντας αρμονικά με τα υπόλοιπα μέλη της κοινωνίας ή της κοινωνικής ομάδας στην οποία είναι ενταγμένος. Επιπροσθέτως, η ύπαρξη μέτρων ή ορίων στη ζωή ενός εφήβου, ανακουφίζει τους γονείς από άγχος, αγωνία, φόβο και ανασφάλεια. Για παράδειγμα ο έφηβος έχει την τάση να βγαίνει τα Σαββατόβραδα έξω, μαζί με την υπόλοιπη παρέα του, για διασκέδαση, χαλάρωση ή για ψυχαγωγία. Σε αυτό το σημείο όμως, αρχίζει η επιβολή ορίων από την πλευρά των γονιών: «πάλι θα βγεις;», «κάτσε διάβασε!», «αρκετά με τις εξόδους και τις βόλτες!». Αυτό το μέτρο από την μία περιορίζει κατά πολύ την ελεύθερη ζωή του εφήβου, από την άλλη, όμως, μαθαίνει στον έφηβο να θέτει προτεραιότητες και να διαμορφώνει το πρόγραμμά του. Οι γονείς επιτυγχάνουν δύο σκοπούς με την επιβολή του συγκεκριμένου μέτρου: πρώτον ο έφηβος θα παραμείνει στο σπίτι για να διαβάσει ώστε να βελτιωθούν οι σχολικές του επιδόσεις και δεύτερον: ο έφηβος εφόσον δε θα βγει βράδυ από το σπίτι, θα είναι ασφαλής και προστατευμένος μέσα στην ασφάλεια και θαλπωρή του σπιτιού, αποφεύγοντας πιθανές επικίνδυνες ή και απαγορευτικές καταστάσεις του έξω κόσμου, όπως η κατανάλωση οινοπνευματωδών ποτών και κάπνισμα, εν αγνοία των γονέων, θέτοντάς τον εαυτό του σε κίνδυνο.

Όπως γίνεται αντιληπτό από τα παραπάνω, τα όρια κρίνονται απαραίτητα για τη ζωή των εφήβων. Όταν διασφαλιστούν τα όρια από τους γονείς, είναι σημαντικό να υπάρχουν και όρια στα ήδη υπάρχοντα μέτρα που έχουν ληφθεί. Ειδικότερα, τα μέτρα αυτά συμβάλλουν στην επικράτηση ενός ευχάριστου κλίματος, όπου οι συνθήκες θα επιτρέπουν τον διάλογο και τη συζήτηση, με σκοπό τη «διαπραγμάτευση» των ορίων αυτών. Τα όρια δε θα πρέπει να έχουν απαγορευτικό, αλλά αποτρεπτικό χαρακτήρα, ώστε να αποφευχθούν τυχόν εντάσεις και έντονες διαφωνίες μεταξύ των μελών μίας οικογένειας. Όπως όλοι γνωρίζουμε καλά, ένας έφηβος εκδηλώνει έντονα τα συναισθήματά του, είτε αυτά είναι θυμός είτε θλίψη. Όταν τίθενται επιπλέον όρια στον έφηβο, νιώθει ότι κάτι είναι άκρως απαγορευτικό, γεγονός που οδηγεί σε οργισμένη αντίδραση από την πλευρά του απέναντι στους γονείς, διαταράσσοντας με αυτόν τον τρόπο τη σχέση τους. Το γεγονός αυτό εντείνει ακόμα περισσότερο την ήδη δύσκολη κατάσταση και έχει ως αποτέλεσμα την απομάκρυνση του εφήβου από το οικογενειακό περιβάλλον. Αυτό το ενδεχόμενο, σύμφωνα με παιδοψυχίατρους, είναι αναγκαίο να αποφευχθεί για το καλό του εφήβου, καθώς ο νέος απομακρύνεται διαρκώς από τους μεγαλύτερους και νιώθει μόνος. Κατά συνέπεια, χωρίς την στήριξη και την βοήθεια των γονέων, η ζωή τού φαίνεται «βουνό», γεγονός που θα επιφέρει επιπτώσεις στο ψυχολογικό κομμάτι, αρχίζοντας με την μείωση της αυτοπεποίθησης και της αυτοεκτίμησης του εφήβου. Εάν τα επιπρόσθετα αυτά μέτρα έχουν αποτρεπτικό και όχι τιμωρητικό χαρακτήρα, είναι σχεδόν βέβαιο πως δεν πρόκειται να συμβεί τίποτε από τα προαναφερόμενα, αντιθέτως εξασφαλίζεται η ισορροπία και η αγάπη μεταξύ εφήβου και γονέα.

Συμπερασματικά, τα μέτρα είναι απαραίτητα για οποιονδήποτε πόσο μάλλον για τον έφηβο, γιατί αποτελούν ένα δείγμα των μέτρων που θα συναντήσει μετέπειτα στη ζωή του και στην κοινωνία. Τα όρια δημιουργούν την εικόνα στον έφηβο πως κάποιος είναι δίπλα του ως στήριγμα σε κάθε εμπόδιο και δυσκολία και πως δεν είναι «εγκαταλελειμμένος» ή παραμελημένος. Αυτός ο «κάποιος» είναι ο γονέας, το πιο σημαντικό πρόσωπο στη ζωή ενός ατόμου και ειδικά σε αυτήν του εφήβου. Για να περάσουν τα εφηβικά χρόνια όσο πιο ρόδινα γίνεται, ο έφηβος χρειάζεται όρια και τα όρια επιπλέον όρια.

Γιωργής Περράκης Σαρκισιάν

Είναι γεγονός ότι η εφηβεία είναι μία κρίσιμη αναπτυξιακή περίοδος στη ζωή του ατόμου, που συνοδεύεται από ποικίλες αλλαγές στην ψυχή και στο σώμα του. Σε αυτή την καθοριστική περίοδο της ζωής, οι νέοι διαμορφώνουν την προσωπικότητά τους, αναζητούν την ταυτότητά τους και καλούνται να διαχειριστούν ποικίλες προκλήσεις σε προσωπικό και κοινωνικό επίπεδο. Παράλληλα, βρίσκονται αντιμέτωποι με προβλήματα που σχετίζονται με την προσωπική, αλλά και την κοινωνική τους ζωή.

Αναντίρρητα, ένα σοβαρό πρόβλημα που απασχολεί τους εφήβους είναι η πίεση που δέχονται από το απαιτητικό καθημερινό πρόγραμμά τους. Πέρα από τα καθήκοντα για το σχολείο, τα οποία ειδικά στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο είναι αυξημένα, πολλοί έφηβοι έχουν επιπλέον απογευματινά μαθήματα σε φροντιστήρια ή άλλες εξωσχολικές δραστηριότητες, με αποτέλεσμα ο ελεύθερος χρόνος που τους απομένει να είναι ελάχιστος, όχι μόνο τα απογεύματα, αλλά ακόμη και τα Σαββατοκύριακα. Επομένως, συσσωρεύεται κόπωση, ενώ αντίθετα δεν υπάρχει δυνατότητα εκτόνωσης από την πιεστική καθημερινότητα. Επιπλέον, για τους μαθητές του Λυκείου, η επίπονη αυτή καθημερινή προσπάθεια συνδέεται άμεσα με την εισαγωγή στα πανεπιστήμια, ίσως ακόμη και με την επαγγελματική αποκατάσταση, δηλαδή με έναν στόχο, τον οποίο ο έφηβος επιθυμεί -όμως πιέζεται πολύ για να επιτεύξει. Στην περίπτωση αυτή, στην κούραση προστίθεται το άγχος και η αγωνία για το μέλλον. Ο συνδυασμός όλων των παραπάνω είναι πολύ δυσάρεστος για τον έφηβο και τον γεμίζει ανησυχία και φόβο που αδυνατεί να διαχειριστεί.

Κρίνεται, επομένως, επιβεβλημένη η ανάγκη ο νέος να εκπαιδευτεί κατάλληλα, με τη συνδρομή της οικογένειας και του σχολείου, ώστε να μάθει να διαχειρίζεται υπεύθυνα και αποτελεσματικά κρίσεις και προβλήματα που ανακύπτουν στην καθημερινότητά του.

Αχιλλέας Βήτος

Ο αθλητισμός αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της καθημερινότητας των μαθητών. Δεν προσφέρει μόνο καλή φυσική κατάσταση, αλλά συμβάλλει και στην ψυχική υγεία, μειώνοντας το άγχος και βελτιώνοντας τη διάθεση. Η συστηματική άσκηση βοηθά στη διατήρηση της υγείας, ενισχύει την αυτοπειθαρχία και χαρίζει ενέργεια στους νέους.

Παράλληλα, μέσα από την άθληση οι νέοι μαθαίνουν να συνεργάζονται, να σέβονται τους κανόνες και να προσπαθούν για έναν κοινό στόχο. Ο αθλητισμός καλλιεργεί πειθαρχία, ομαδικό πνεύμα και αυτοπεποίθηση -αξίες απαραίτητες τόσο στο σχολείο όσο και στη μελλοντική ζωή. Επιπλέον, διδάσκει στους μαθητές τη σημασία της προσπάθειας, της επιμονής και της υπευθυνότητας, στοιχεία που θα τους συνοδεύσουν σε κάθε τους βήμα στη μετέπειτα ζωή τους.

Το σχολείο, μέσα από τις αθλητικές του δραστηριότητες, δίνει την ευκαιρία σε κάθε μαθητή να ανακαλύψει το ταλέντο του και να χαρεί τη συμμετοχή. Τα σχολικά πρωταθλήματα, οι ομαδικές προπονήσεις και οι ημερίδες αθλητισμού φέρνουν τους μαθητές πιο κοντά, ενισχύουν τους δεσμούς μεταξύ τους και δημιουργούν ένα περιβάλλον όπου όλοι μπορούν να εκφραστούν και να διακριθούν.

Τέλος, ο αθλητισμός αποτελεί έναν τρόπο ζωής που ενώνει τους ανθρώπους. Προσφέρει χαρά, υγεία και αξέχαστες εμπειρίες, ενώ βοηθά τους νέους να διαμορφώσουν χαρακτήρα και να αναπτύξουν δεξιότητες απαραίτητες για το μέλλον. Γιατί πάνω απ’ όλα, ο αθλητισμός δεν είναι μόνο άσκηση· είναι μια στάση ζωής που μας φέρνει πιο κοντά και μας κάνει καλύτερους ανθρώπους.

Έκτορας Καλοσκάμης